W ostatnich latach coraz więcej konsumentów korzysta z mechanizmu Sankcji Kredytu Darmowego (SKD), który pozwala spłacać kredyt wyłącznie w kwocie kapitału, jeśli bank naruszył obowiązki informacyjne lub formalne przy udzielaniu finansowania. Jednym z banków, w którym klienci najczęściej zgłaszają tego typu przypadki, jest BNP Paribas.
Co to jest Sankcja Kredytu Darmowego (SKD)?
Sankcja Kredytu Darmowego (SKD) to instytucja prawna wynikająca z ustawy o kredycie konsumenckim. Umożliwia klientowi uzyskanie zwolnienia z obowiązku płacenia odsetek, prowizji i innych kosztów kredytu, jeśli bank naruszył przepisy dotyczące informacji, dokumentacji lub sposobu zawierania umowy.
Najczęstsze błędy w umowach w BNP Paribas i innych banków
SKD w przypadku klientów BNP Paribas, jak i innych banków w Polsce, najczęściej spotykane uchybienia, które mogą skutkować SKD, dotyczą niepełnych informacji o kosztach kredytu, błędnie obliczonym RRSO, braku harmonogramu spłat, niejasnych zasad odstąpienia od umowy lub nieprecyzyjnych danych o wcześniejszej spłacie. Nawet pozornie drobne niedociągnięcia w dokumentacji mogą dawać konsumentowi prawo do uznania kredytu za darmowy.
Jak złożyć oświadczenie o SKD?
Złożenie oświadczenia o zastosowaniu Sankcji Kredytu Darmowego SKD wymaga przygotowania pisemnego dokumentu, w którym wskazuje się numer umowy, opisuje stwierdzone naruszenia przepisów i wnioskuje o rozliczenie kredytu zgodnie z prawem – czyli spłatę wyłącznie kapitału (bez dodatkowych opłat kredytu). Oświadczenie najlepiej wysłać listem poleconym lub złożyć osobiście w placówce banku, aby mieć dowód doręczenia.
Co zrobić, gdy bank odrzuci SKD?
Odmowa banku nie oznacza utraty prawa do SKD. W takiej sytuacji konsument może wysłać kolejne pismo z dokładnym opisem naruszeń, zgłosić sprawę do Rzecznika Finansowego lub UOKiK, a w końcu wnieść pozew do sądu. W postępowaniu sądowym wystarczy wykazać uchybienia formalne lub informacyjne, które są zawarte w umowie. Kiedy takie błędy faktycznie wystąpiły, prowadzi do uznania kredytu za darmowy i zwrotu nadpłaconych kosztów.
Jeśli bank nie uzna roszczenia, co dzieje się w zdecydowanej większości przypadków, kredytobiorca kieruje sprawę do sądu.
Pozew składany jest do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania konsumenta. W pozwie wskazuje się, na czym polegały błędy w umowie oraz dlaczego prowadzą one do zastosowania sankcji kredytu darmowego, czyli uznania, że kredyt powinien być spłacany bez odsetek, prowizji i innych kosztów. W praktyce oznacza to roszczenie o zwrot wszelkich kosztów zapłaconych ponad wypłacony kapitał albo o przeliczenie umowy w taki sposób, jakby kredyt był bezkosztowy od dnia jego zawarcia.
Po złożeniu pozwu sąd doręcza go bankowi, który w odpowiedzi przedstawia swoje stanowisko. Banki zwykle podnoszą argumenty dotyczące prawidłowości umowy, twierdząc, że wszystkie wymagane informacje zostały przekazane, albo że ewentualne braki nie miały wpływu na decyzję konsumenta.
Sąd analizuje treść umowy oraz dokumenty towarzyszące jej zawarciu, takie jak formularz informacyjny, regulamin czy harmonogram spłaty. Ocena sprowadza się do ustalenia, czy bank spełnił ustawowy obowiązek rzetelnego informowania konsumenta o całkowitym koszcie kredytu i wszystkich elementach, które pozwalały mu podjąć świadomą decyzję. Jeżeli braki są istotne, sankcja kredytu darmowego ma charakter uzasadniony – prawo konsumenta powstaje z mocy ustawy, a sąd jedynie potwierdza jej zastosowanie.
Po przeprowadzeniu postępowania sąd wydaje wyrok. Jeżeli uzna, że umowa rzeczywiście zawierała błędy, które mogły wprowadzać konsumenta w błąd co do całkowitego kosztu lub charakteru zobowiązania, stwierdza, że kredyt był bezkosztowy. Sąd zasądza wówczas na rzecz kredytobiorcy zwrot wszystkich kosztów kredytu innych niż kapitał, które zostały pobrane przez bank, lub odpowiednio koryguje saldo zadłużenia. Jeżeli sprawa dotyczy kredytu już spłaconego, wyrok oznacza zwrot znacznych kwot.
Cały proces trwa zwykle od kilku miesięcy do ponad roku, zależnie od sądu i stopnia skomplikowania sprawy. Dla kredytobiorcy bywa wymagający, lecz w wielu przypadkach daje realną szansę na odzyskanie znacznych środków finansowych, jeśli w umowie popełniono błędy naruszające prawa konsumenta.
Błędy w umowach kredytowych. Czy to częste zjawisko?
W Polsce na przestrzeni ostatnich miesięcy zauważalny jest wyraźny wzrost liczby spraw sądowych dotyczących wadliwych umów kredytowych – przede wszystkim tych, w których kredytobiorcy domagają się zastosowania Sankcja kredytu darmowego (SKD). Na koniec 2024 r. Związek Banków Polskich (ZBP) oszacował, że liczba pozwów związanych z SKD przekroczyła 11-12 tysięcy.
Rosnące zainteresowanie SKD wiąże się bezpośrednio z tym, że część prawników i ekspertów ocenia – powołując się także na orzeczenia – iż wiele umów kredytowych zawiera błędy formalne lub informacyjne. Po wyroku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE) z 13 lutego 2025 r. w sprawie SKD wielu prawników stwierdziło, że “9 na 10 umów kredytowych zawiera błędy”.
TSUE przypomniał, że bank przy zawieraniu umowy musi rzetelnie informować konsumenta o całkowitym koszcie kredytu – a niewypełnienie tego obowiązku może skutkować uznaniem kredytu za darmowy.
Niemniej – skala problemu jest wyraźna. Tysiące toczących się spraw, dynamika reklamacji oraz rosnące zainteresowanie instytucji ochrony konsumentów, pokazują, że błędy (lub problemy prawne) w umowach kredytowych są zjawiskiem realnym i dotykającym znaczną liczbę kredytobiorców.
Jak Linfi wspiera klientów w SKD?
Firma Linfi specjalizuje się w pomocy konsumentom w sprawach związanych z Sankcją Kredytu Darmowego SKD. Specjaliści analizują umowy kredytowe, identyfikują uchybienia w dokumentacji. Dzięki wsparciu Linfi klienci mogą skutecznie dochodzić swoich praw wobec takich banków jak BNP Paribas i innych instytucji, zwiększając szanse na uzyskanie pełnej korekty kosztów kredytu.
